چکیده: بانك در جایگاه یكی از مهمترین نهادهای بازار پول، نقشی انكارناپذیر در تامین مالی طرحهای صنعتی، تولیدی و ساختمانی دارد. در حال حاضر، بروز یك سری از مسایل و مشكل ها در اقتصاد كشور سبب شده بانكها با مشكل تامین مالی رو به رو شوند. یكی از متداولترین روشهای تامین مالی بانكها استفاده از اوراق بهادار با پشتوانه وامهای رهنی است. اما استفاده از این ابزار در بانكهای اسلامی سابقه فراوانی ندارد.
با تصویب قانون بازار اوراق بهادار در سال 1384، بستر…
چکیده: پيشرفت كشورهای اسلامی و پديدآمدن نيازهای جديد و كاميابی نسبی انديشه بانكداری اسلامی، انديشه وران مسلمان را به فكر طراحی ابزارهای مالی اسلامی انداخت. قابليت های عقدهای اسلامی و تجربه بازارهای مالی باعث شد تا در مدت زمان كوتاهی انواعی از ابزارهای مالی اسلامی طراحی و براي اجرا پيشنهاد شود.
گرچه همه ابزارها شاخص های لازم فقهی، اقتصادی و مديريتی را ندارند و به اين جهت نمی توانند و نتوانسته اند به صورت كامياب ظاهر شوند، برخی از آن ها در عين…
سید عباس موسویان؛ مجتبی کاوند؛ حمیدرضا اسماعیلی گیوی
چکیده: صنعت گردشگری در جایگاه بزرگترین و متنوعترین صنعت دنیا، در بسیاری از کشورها به صورت منبع اصلی درآمد، اشتغالزایی، رشد بخش خصوصی و توسعه ساختار زیربنایی شمرده میشود. ایران به لحاظ وجود آثار تاریخی، تنوع اقلیمی، مرکزیت تشیع، اماکن مقدسه، حوزههای علمیه و دهها زمینه دیگر، از جمله کشورهای مستعد گردشگری در سطح جهان ارزیابی میشود. اما تا کنون به علت عاملهایی نتوانسته از این ظرفیت به طور قابل قبولی استفاده کند، به طوری که بر اساس تحقیقهای…
چکیده: بازار بورس، مكانی است كه در آن سهام شركت های گوناگون توليدی، خدماتی و سرمايه گذاری، داد و ستد می شود و دارای مفاهيم گوناگونی است همانند: اركان بورس، نهادهای مالی، ابزارهای مالی و ... ، كه هر كدام به تنهايی جای بحث و بررسی زيادی دارد؛ يكی از اين مفاهيم؛ ابزارهای مالی بورس است كه اجزای متفاوتی دارد از جمله؛ سهم، حق تقدم، اوراق اختيار معامله، اوراق مشاركت، اوراق قرضه و صكوك.
اين مقاله بر آن است كه تنها يكی از ابزارهای مالی بازار بورس را تحت…
چکیده: عقد استصناع عقد مستحدث و جديدی نيست، بلکه از گذشته های دور اين عقد مطرح بوده و فقيهان بزرگوار، بعضي از احکام فقهی آن را نيز مطرح کرده اند. شيخ طوسی در الخلاف و المبسوط، شافعی درالام و سرخسی در المبسوط، عقد استصناع را مطرح و درباره جواز يا عدم جواز آن مباحثی را آورده اند. گرچه موضوعات مورد استصناع در گذشته، محدود و فقط شامل سفارش ساخت اشيايی نظير چکمه، کفش، ظروف چوبی و رويی و آهنی و... بوده است.
در اين مقاله پس از بيان معنای استصناع، ماهيت…
غلامرضا مصباحی مقدم؛ سید علی اصغر رحیمی؛ مجتبی کاوند
چکیده: یکی از ابزارهایی که می توان بر اساس قراردادهای اصیل اسلامی طراحی کرد اوراق مضاربه است. عقد مضاربه به عنوان مبنای انتشار اوراق مضاربه و مفاهیم و روابط حقوقی بین ارکان اوراق پیش گفته، به آن نظمی حقوقی داده و از آن نظام حقوقی با ویژگی های خاص خود ساخته است. روابط موجود در فرایند انتشار و اجرای اوراق مضاربه بر اساس این ماهیات و قواعد عام حقوقی تنظیم می شود. به همین لحاظ نیاز به بررسی حقوقی این اوراق امری ضروری است. پژوهش پیش رو بر اساس روش…
چکیده: اختیار معامله به عنوان یکی از ابزارهای مشتقه ، در بازارهای مالی اهمیت فراوانی داشته و استفاده وسیعی از این معامله انجام میگیرد و بررسی فقهی حقوقی معامله پیش گفته امری ضروری است. در مقاله پیشرو نگاهی جدید و نو به بحث فقهی این معامله شده است و راههای بیع حق و مبادله تعهد به عنوان راههای تصحیح اختیار معامله رایج و راههای وکالت، هبه معوضه و اسقاط حق بعنوان راه حلهای جایگزین بررسی شده است. راه بیع حق با اشکالهایی روبرو است،گرچه کشف مصداق برای…
چکیده: با توجه به اهمیت ریسک اعتباری در نظام بانکداری، بانک ها همواره به مدیریت ریسک اعتباری توجه ویژه داشته اند و روش ها و راهکارهای مختلفی را برای مدیریت آن به کار گرفته اند. استفاده از مشتقات اعتباری یکی از این روش ها و «سوآپ نکول اعتباری» و «ورق اعتباری» از جمله متداول ترین مشتقات اعتباری مورد استفاده برای این منظور هستند. در این مقاله به بررسی فقهی امکان به کارگیری ابزارهای مذکور در نظام بانکداری کشور پرداخته می شود و با استفاده از روش تحقیق…
چکیده: در سالهای اخیر ابزارهای مالی متنوعی طراحی و در بازارهای نفت عرضه گردیده است. هدف از طراحی آنها بهبود مدیریت ریسک پر تفوی و همچنین افزایش کارایی بازار سرمایه است. جهت هر چه کاراتر شدن بورس نیز، نیاز به عرضه اوراق بهادار متنوع با ریسک و بازده متفاوت میباشد، عرضه اوراق اختیار و آتی معامله، کمک بزرگی به کارتر شدن این بازار مهم مالی خواهد نمود ولی، باید به این یک سؤال پاسخ داده شود که به این ابزارهای مالی مشتقات گفته میشود. اینکه آیا…