موسسه طیبات
موسسه تحقیقات و آموزش فقه اقتصادی
مرور رده

پورتال فقه پول و بانک

مقاله/ ماهیت بانک و فرایند خلق پول بانکی؛ نقد دیدگاه‌های رایج و دلالت‌ها

نویسندگان: اکبر کمیجانی؛ حمید ابریشمی؛ سیدعلی روحانی

چکیده: رویداد بحران مالی سال ۲۰۰۸، توجه اقتصاددانان و بانک‌های مرکزی را به کاستی‌های دیدگاه‌های رایج درباره ماهیت بانک و نقش آن در اقتصاد جلب کرد. ازآنجاکه لازمه هرگونه مقررات‌گذاری احتیاطی برای بانک‌ها، مدل‌سازی اقتصاد کلان شامل بخش مالی، و سیاست‌گذاری پولی و مالی سازگار، تحلیل درست از ماهیت بانک و فرایند خلق پول بانکی است، این مقاله به روش تحلیلی−توصیفی رویکردهای سه‌گانه درباره آن را بررسی می‌کند؛ ازاین‌رو پس از ارائه تصویری از دیدگاه‌های رایج…

اقتصاد اسلامی و نیم‌نگاهی به بانکداری اسلامی در ایران

معبدعلي الجارحي/ ترجمه: واحد ترجمه نشريه معرفت

اشاره: دكتر معبدعلي الجارحي انديشمند مسلمان مصري و رئيس مركز تحقيقات توسعه اسلامي عربستان در جدّه است. وي فارغ‌التحصيل دكتري اقتصاد از آمريكا، داراي بيست و پنج سال فعاليت پژوهشي و آموزشي در زمينه بانكداري اسلامي و از كارشناسان و استادان به نام اين رشته محسوب مي‌شود. ايشان در تابستان 1383بنابر دعوت مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني؛ در اين مؤسسه به تدريس اقتصاد اسلامي در مقطع دكتري پرداختند. وي در يكي از نشست‌هاي خويش در تبيين اقتصاد اسلامي و…

خلق پول بانک‎ها کلاهبرداری و حرام است.

در پاسخ به استفتاء جمعی از اقتصاددانان حوزوی مطرح شد.

‌‌‌آیت‌الله مکارم شیرازی در پاسخ به استفتاء جمعی از اقتصاددانان حوزوی در خصوص خلق پول بانک‌‌‌ها، پاسخ داد: این کار مصداق اکل مال به باطل است زیرا سرمایه‌ای وجود ندارد که آنها به وسیله آن معامله می‌کنند و از سوی دیگر باعث تورم و ضرر و زیان جامعه است و در مجموع بی‌شباهت به یک نوع کلاهبرداری نمی‌باشد که آن هم حرام است.

اولین بار است عبارت «توزیع عادلانه خلق پول بانکی» را می‌شنوم/ نگارندگان تجدیدنظر کنند.

انتقادات ندری به بند ۲۳ الگوی پایه اسلامی ایرانی پیشرفت

گروه اقتصاد ــ عضو هیئت‌علمی دانشگاه امام صادق(ع) اظهار کرد: خلق پول بدون پشتوانه تورم را به دنبال دارد و تورم هم امکان سرمایه‌گذاری‌های بلندمدت را سلب، توزیع ثروت را ناعادلانه و عدم اطمینان در اقتصاد را ایجاد خواهد کرد؛ بنابراین اشاره به «توزیع عادلانه خلق پول بانکی» در الگوی پایه اسلامی ایرانی پیشرفت حتماً باید مورد بازنگری قرار گیرد.

رقابتی در عرصه بانکداری اسلامی در کشور وجود ندارد.

قضاوت‌های آلوده به سیاست در بانکداری اسلامی مشکل‌آفرین است.

عضو هیئت‌علمی دانشگاه امام صادق(ع) اظهار کرد: شناخت ما از مفهوم ربا به‌روز و متناسب با شرایط و مقتضیات زمانی و مکانی نیست و خلأ مباحث بنیادی، مفهومی، تئوریک و نظری در حوزه بانکداری اسلامی کاملاً جدی است و تا سایه سیاست‌زدگی بر تحلیل‌های منصفانه و صرفاً علمی حاکم است، نمی‌توانیم آسیب‌شناسی منصفانه‌ای را در این حوزه انجام دهیم.

رویکرد اعتباری به پول و نتایج فقهی و اقتصادی آن

محمداسماعیل توسّلی

علامه طباطبایى (ره) در بحث اعتباریات و علوم غیرحقیقیه، اعتبار را عبارت دانسته است از: «اعطاى حد چیزى به شى‏ء دیگرى که این حد را ندارد. از جمله اعتبارها یا به گفته جان سرل، حقایق نهادی که زندگی اقتصادی بشر را متحول ساخت، پول است».

ارزیابی توجیه‌پذیری خلق پول به وسیله سیستم بانکی در نظام بانکداری اسلامی

حسن سبحانی؛ حسین درودیان

چکیده: قابلیت خلق پول به وسیله بانک‌های تجاری، این سؤال را به‌ وجود می‌آورد که آیا این پدیده از دیدگاه ارزش‌ها و اهداف اقتصادی اسلام قابل دفاع و تأیید است؟ مخالفان خلق پول بانکی آن را ضد ثبات، نقض‌کننده اصول اخلاقی، ناعادلانه، ناقض قدرت دولت در اعمال حق حاکمیتی انتشار پول و محرک فعالیت‌های فاقد اولویت اجتماعی معرفی کرده و مدافعان بر مزایای آن به‌ویژه فراهم‌سازی اعتبار برای بسط تولید پافشاری می‌کنند. متفکران مسیحی بر این عقیده‌ هستند که خلق پول…

آوار ایده‌های اشتباه آقای مشاور بر سر اقتصاد ایران

بیگانگی مدعیان با ادبیات اقتصاد پولی معاصر

اتخاذ استراتژی کنترل پایه پولی برای مهار تورم، نسخه پیشنهادی مسعود نیلی مشاور رئیس دولت یازدهم به دولت بود و این سیاست در کنار سیاست آزاد‌سازی نرخ سود، بدون توجه به ماهیت درون‌زایی پول، فجایعی در اقتصاد و نظام بانکی به وجود آورد.

آشنایی با مفهوم پول

احمد عبدالهي؛ كارشناس اقتصاد بازرگاني، دانشجوي كارشناسي ارشد مديريت بازرگاني

امروزه پول و بانكداري از جمله مهمترين موضوعات اقتصادي در دنيا است. اهميت مطالعه پول و بانك در اقتصاد را دو نكته روشن مي‌كند. اولاً پول و بانكداري با توجه به ارتباط نزديكي كه با تغييرات حجم پول، تورم، بيكاري و تحولات اقتصادي دارد، داراي اهميت است. ثانياً از آنجايي كه در رابطه با موضوعات مختلف اقتصادي، جواب مطلق و مشخصي در بين كارشناسان و متخصصين اقتصادي وجود ندارد، اين تنوع و جدال بين كارشناسان در رابطه با مسايل اقتصادي را مي‌توان در تحولاتي كه هر…