موسسه طیبات
موسسه تحقیقات و آموزش فقه اقتصادی
مرور برچسب

بانکداری اسلامی

واکاوی رو شهای تجهیز و تخصیص منابع در نظام بانکداری اسلامی کشورهای مختلف

نویسنده: لیلا محرابی

چکیده: بانکداری اسلامی یا بدون ربا طی 30 سال اخیر توسعه چشمگیری داشته است. در دهه 70 میلادی (دهه 50 شمسی) تا زمان پیروزی انقلاب اسلامی، تعداد انگشت‌شماری مؤسسات مالی در قالب صندوق‌های قرض‌‌الحسنه یا مؤسسات سرمایه‌گذاری در ایران، مصر و کشور‌های حوزه خلیج‌فارس اقدام به فعالیت می‌نمودند. با پیروزی انقلاب اسلامی و تصویب قانون بانکداری بدون ربا در سال 1362 و اجرای آن در سال 1363 تحول عمده‌ای در زمینه فعالیت بانک‌های اسلامی در جهان آغاز شد. پاکستان از…

تحلیل چالش‌های جریمه تأخیر تأدیه در بانکداری بدون ربا و ارائه راهکار جایگزین

وهاب قلیچ؛ فرشته ملاكريمی

چکیده: دریافت جریمه دیرکرد بازپرداخت تسهیلات بانکی از جمله بحث‌های چالشی و مورد نقد نظام بانکداری بدون ربا در ایران است. چالش‌های فقهی، حقوقی و اقتصادی فراوانی که درباره این مسئله وجود دارد ضرورت ارائه راهکارهای جایگزین را دو چندان می‌کند. پرسش اصلی مقاله این است که آیا می‌توان با استفاده از ظرفیت‌های موجود در فقه به راهکاری دست یافت که ضمن حل معضل مطالبه‌های معوّق و داشتن کارایی مناسب، شبهه شرعی نداشته باشد؟ مقاله پیش ‌رو درصدد است با استفاده…

دیدگاه غرب به بانکداری اسلامی

تحقيقات اخير مؤسسات رتبه‌بندی غرب و تحلیل‌های منتشرشده در نشريات غربي نشان می‌دهند بانکداري اسلامي در حال رشد بوده و مؤسسات مالي اسلامي طبق شريعت به‌خوبی مسير بهبود را طي می‌کنند. جاي شگفتي دارد كه بانكداران غربي كه براي قرن‌ها به پديده‌اي بنام بهره يا «ربا» خو گرفته بودند، بانكداري اسلامي و ماليه اسلامي را با آغوش باز مي‌پذيرند و از خلاقيت‌هاي بانكداران اسلامي، بهره مي‌جويند. درنتیجه بانكداري و ماليه اسلامي كه تا چند سال قبل به‌عنوان يك «وصله…

الگوی مطلوب ذخیره قانونی در بانکداری اسلامی

نویسندگان: سید عباس موسویان؛ علی نظری

چکیده: استفاده از تغییر نرخ ذخیره قانونی به عنوان یکی از مهمترین ابزارهای غیرمستقیم سیاست پولی که در بانکداری متعارف و به ویژه در اقتصاد کشورهای در حال توسعه بشمار می‌رود، از جمله چالش‌های بانکداری اسلامی است که بایستی پیرامون آن تحقیق و بررسی شود. معرفی الگوهای گوناگون ذخیره قانونی برای اجرا در یک نظام بانکداری اسلامی سبب شده است که این مسئله ایجاد شود که الگوی مطلوب کدام است. از جمله آفت‌های مورد نظر در این نظریات، افراط و تفریط و در نظر نگرفتن…

نقش بانکداری بدون ربا در رفع فقر

سعید فراهانی فرد / نامه مفید، شماره 17، 1378

چکیده: امروزه بسیاری از کشورهای جهان اسلام مواجه با فقر و توسعه نیافتگی می باشند. عوامل گوناگون سیاسی، اقتصادی و فرهنگی در پیدایش این پدیده مؤثر بوده اند. در میان عوامل اقتصادی، حاکمیت نظام بهره نقش تعیین کننده ای در تشدید فقر داشته است. در دهه های اخیر، این معضل، در کنار دغدغه دین باوری، دانشمندان مسلمان را بر ترسیم الگوهای بانکداری بدون ربا واداشته است. تحقق نظام بانکی بدون ربا همراه با اجرای سایر ابعاد نظام اقتصادی اسلام به رفع فقر از این…

گزیده‌ای از سخنان امام خمینی (ره) درباره “بانکداری اسلامی”

لزوم تطبیق امور بانک‌ها با احکام شرع بانک‌های ما باید توجه به این معنا داشته باشند که بانک، بانک اسلامی است امروز، نه بانک زمان رضا شاه و محمدرضا شاه. بانک‌ها باید فکر این مطلب باشند که مسائل خودشان را با اسلام تطبیق بدهند و همه‏ جا این‏طور باید باشد. ما از جامعه‏ مان هیچ نگرانی نداریم. روی هم رفته، جامعه ما یک جامعه اسلامی است و دارد رو به اسلام می‏‌رود، اما از این خصوصیات و افراد نادر، که گاهی وقت‌ها اشخاص بسیار خطرناکی هستند، از اینها نگرانی…

گزیده‌ای از سخنان مقام معظم رهبری درباره «بانکداری اسلامی»

حوزه های علمیه باید مسائل بانکداری بدون ربا را پاسخگو باشند. ... مسائل جدیدی وجود دارد. در زمینه‌ی اقتصاد، مسائل تازه‌ای وجود دارد. مثلاً ما بانکداری اسلامی را به وجود آورده‌ایم. امروز مسائل تازه‌ای در زمینه‌ی پول و بانکداری وجود دارد؛ اینها را بایستی حل کرد؛ باید اینها را در بانکداری اسلامی - بانکداری بدون ربا - دید. کی باید اینها را انجام بدهد؟ فقه متکفل این چیزهاست. البته من همین‌جا عرض بکنم که نیاز ما به کرسیهای بحث آزاد فقهی در حوزه‌ی قم -…