موسسه طیبات
موسسه تحقیقات و آموزش فقه اقتصادی
مرور رده

پورتال فقه پول و بانک

نقدی بر روش‌شناسی مباحثات بهره

نویسندگان: سمیه رشیدیان؛ محمد مهدی مجاهدی موخر؛ امراله امینی و علی معصومی‌نیا / فصلنامه اقتصاد و…

چکیده: تحقیقات زیادی در مباحثات پیرامون رد یا تایید بهره، به ابزار مختلف نقلی، عقلی و تاریخ و اخلاقی تمسک جسته‌اند. آنچه در روش‌شناسی این مباحثات از اهمیت برخوردار است، یکسانی شیوه بحث و استدلال‌ها است. برای روشن شدن شیوه نقد و استدلال‌ها در این زمینه، این مقاله عمده تلاش خود را بر بررسی روش نقد و بررسی مساله بهره در یک سیر تاریخی نهاده است. در این مقاله مساله مباحثات بهره در اندیشه غیرمسلمانان و روش‌های بحث و بررسی آنها مورد مداقّه قرار می‌گیرد.…

خطر سودهای غیر متعارف بانکی (بازی پانزی)

هر روز تعداد زیادی از سپرده گذاران و شاکیانی که در موسسات مالی و اعتباری غیرمجاز سرمایه گذاری کرده و مالباختگان این سرمایه گذاری به حساب می آیند، از نهادهای نظارتی و حتی دولت می خواهند که برایشان کاری انجام دهد و پول از دست رفته شان را باز گرداند. اگرچه اکنون به زعم بسیاری از مقامات بانک مرکزی، توجه مردم به موسسات مالی و اعتباری غیرمجاز بسیار کمتر از قبل شده است. البته بسیاری از کارشناسان، یکی از مهم ترین این اقبال مردم به سمت موسسات مالی و…

گشایش اعتبار اسنادی (LC) چگونه است؟

اعتبار اسنادی یک وسیله پرداخت در مبادلات بین المللی و یکی از خدماتی است که به موجب آن (بانک گشایش کننده) بنا به درخواست مشتری (متقاضی اعتبار/خریدار) و یا از طرف خود موظف می شود به منظور خرید یا سفارش کالا یا خدمات در مقابل اسناد مقرر و مطابق با شرائط اعتبار، پرداختی را به شخص ثالث (ذینفع/فروشنده ) یا به حواله کرد او انجام دهد یا به بانک دیگراجازه پرداخت یا معامله دهد.

بانکداری بدون ربا از نگاه شهید صدر

نویسنده: سید عباس موسویان / مجله اقتصاد اسلامی بهار ۱۳۸۵

چکیده: انديشه اصلي شهيد صدر در الگوي بانکداري بدون ربا، واسطه گري مالي بانک ميان سپرده گذاران و سرمايه گذاران در قرارداد مضاربه است. در اين الگو، بانک وجوه مازاد سپرده گذاران را جذب کرده؛ سپس آن ها را براساس مضاربه در اختيار سرمايه گذاران مي گذارد. در اين الگوي افزون بر سپرده هاي سرمايه گذاري سپرده پس انداز و جاري نيز در نظر گرفته شده است که اولي همانند سپرده سرمايه گذاري، و دومي بر اساس قرارداد قرض بدون بهره است و بانک افزون بر حفظ و نگهداري آن…

برگزاری اولین دوره آموزش «احکام بانکی بدون ربا» ویژه کارمندان بانک قوامین

اولین دوره آموزش مقدماتی «احکام بانکی بدون ربا» ویژه کارمندان بانک قوامین در تاریخ 96/6/6 با همکاری اداره آموزش بانک قوامین و موسسه فقه اقتصادی طیبات در محل مرکز آموزشی، فرهنگی پاس تهران (متعلق به بانک قوامین) برگزار گردید. در این دوره آموزشی که تعداد 30 نفر از کارکنان این بانک از استانهای تهران و البرز حضور داشتند. مباحث اخلاق کسب و کار در اسلام، رباشناسی، شرح مقدماتی قراردادهای مبادله ای و مشارکتی ضمن 16 ساعت مطرح و تبیین شد. در این دوره…

شاخص‌های صوری شدن معاملات در عملکرد بانکداری بدون ربا در ایران

نویسندگان: محمدنقی نظرپور؛ محمدرضا یوسفی شیخ رباط؛ میمنت ابراهیمی

چکیده: با توجه به گذشت حدود سه دهه از اجرای قانون عملیات بانکداری بدون ربا در ایران و پدیدار شدن تحولات گسترده در نظام بانکی کشور، اکنون لازم است از دو جنبه انطباق عملکرد نظام بانکداری بدون ربا با مقررات بانکی و اصول و معیارهای شرعی (از جمله معیارهای ممنوعیت ربا، اکل مال بالباطل، ضرر و ضرار، غرر و صوری نشدن معاملات) بررسی­های علمی و تجربی صورت پذیرد. این مقاله به شناسایی و معرفی شاخص­های صوری شدن معاملات جهت ارزیابی عملکرد نظام بانکداری بدون ربا…

شیوه دریافت کارمزد وام قرض الحسنه

سؤال: بانک‌ها برای پرداخت قرض‌الحسنه مبلغی را به عنوان کارمزد که اعلام می‌کنند به عنوان هزینه‌های پرداخت قرض مانند هزینه مکان، برق کامپیوتر، کارمند و ... می‌باشد علاوه از اصل قرض از مشتری مطالبه می‌کنند آیا پرداخت این مبلغ جایز است؟ و اگر جایز نیست مقلدین شما به چه شکلی می‌تواند این قرض را دریافت کنند و به ربا هم نیافتند. لطفاً راهکاری را که بتوان با کارمندان بانک انجام داد، بیان فرمایید.فتوای حضرت امام خامنه‌ای(مد ظله العالی) جواب: تابع…

شیوه محاسبه کارمزد وام قرض الحسنه

بانک‌ها برای محاسبه کارمزد پرداخت قرض‌الحسنه این هزینه‌ها را داخل می‌کنند: 1- هزینه تبلیغاتی که برای تشویق مردم برای افتتاح حساب قرض‌الحسنه می‌کنند؛ 2- هزینه‌های جمع‌آوری قرض 3- هزینه‌های جوایزی که به مردم پرداخت می‌کنند برای قرض دادن به بانک 4- هزینه‌های کارمندان، ساختمان، آب، برق، کاغذ، کامپیوتر و هر هزینه‌ای که مرتبط با جمع‌آوری و پرداخت قرض است و مجموع این‌ها را حساب کرده و به کل منابع تقسیم و سرشکن می‌کنند. حال سؤال این است الف: آیا…

مبلغ مازاد از کارمزد

سؤال: بانک‌ها برای پرداخت قرض‌الحسنه مبلغی را به عنوان کارمزد که اعلام می‌کنند به عنوان هزینه‌های پرداخت قرض مانند هزینه مکان، ‌برق، ‌کامپیوتر، کارمند و ... می‌باشد علاوه از اصل قرض از مشتری مطالبه می‌کنند. در برخی موارد بانک وقتی حسابررسی مالی خود را سر سال انجام می‌دهد، متوجه می‌شود که هزینه‌ای که دریافت شده کمی بیشتر از هزینه‌های انجام گرفته است. در چنین مواردی بانک آن را کجا مصرف کند؟فتوای آیت الله موسوی اردبیلی(رحمة الله علیه) جواب: در فرض…